Ruimte voor economische activiteiten

DPO en Winkelplanning

Door de veranderende samenstelling van de bevolking, de dalende bevolkingsgroei, toenemende internethandel en een afnemende koopkracht van consumenten, is het nu meer dan ooit nodig om keuzes te maken in de aard en omvang van winkelgebieden. Wordt deze keuze niet tijdig gemaakt, dan ligt leegstand van winkelpanden op de loer.

Bij een distributieplanologisch onderzoek (DPO) wordt via benchmarking met vergelijkbare kernen elders in Nederland een berekening gemaakt van de marktruimte die er is voor verschillende detailhandelsbranches. Door deze af te zetten tegen het reeds aanwezige winkelaanbod, wordt duidelijk of er sprake is van een evenwicht tussen vraag en aanbod. Ook wordt inzichtelijk welke branches over- of ondervertegenwoordigd zijn.

Een DPO biedt voornamelijk kwantitatieve informatie (aantal winkelmeters). Daarnaast is het voor een goed functionerend winkelgebied belangrijk dat het winkelgebied aansluit bij het winkelgedrag van consumenten en in verband daarmee op de goede plek staat. Zo is de supermarkt voor de dagelijkse boodschappen dichtbij en heeft voldoende parkeergelegenheid. Een winkelgebied voor het shoppen heeft veel verschillende winkels in een gezellige, sfeervolle setting en met voldoende ondersteunende horeca. Een dergelijke typering stelt eisen aan de draagkracht van de plek. Daarmee bedoelen we onder andere dat de schaal van de gebouwen passend is op die plek, dat het verkeer goed kan worden afgewikkeld en dat er voldoende parkeermogelijkheden zijn. Kortom, de ruimtelijke invloed op de omgeving.

Het zijn met name deze ruimtelijk relevante criteria die kunnen worden doorvertaald in een bestemmingsplan. Daarnaast moet in een bestemmingsplan duidelijk worden gemaakt dat door de voorgenomen veranderingen geen sprake zal zijn van duurzame ontwrichting van de structuur van de detailhandel. Hiervan is pas sprake als inwoners van een gebied niet meer op een aanvaardbare afstand van hun woonplaats hun dagelijkse inkopen kunnen doen. Een DPO geeft hier inzicht in. Uit een oogpunt van ruimtelijke ordening is het dus niet van belang of het realiseren van nieuwe winkels leidt tot sluiting van bestaande winkels of meer concurrentie, maar zijn juist de omschreven ruimtelijke argumenten van belang.

SAB combineert het uitvoeren van distributieplanologisch onderzoek met advisering over de ruimtelijke kwaliteit van winkelgebieden (winkelplanning), individuele winkels, specifieke branches en detailhandel in de gehele kern of gemeente. Op die manier kunt u afgewogen keuzes maken met betrekking tot de aard en omvang van winkelgebieden.